Nega Tramp Ispaniyaga nisbatan bunday bayonot berdi?
AQSh prezidenti Donald Tramp seshanba kuni Ispaniya bilan savdo aloqalarini to‘xtatishi mumkinligini ma’lum qildi. Uning so‘zlariga ko‘ra, bunga sabab — Ispaniyaning AQSh va Isroilning Eron bo‘yicha harbiy harakatlariga nisbatan yetarli darajada qo‘llab-quvvatlamagani hamda NATO doirasida mudofaa xarajatlarini oshirish masalasidagi pozitsiyasi.
Oq uyda Germaniya kansleri Fridrix Mers bilan uchrashuv chog‘ida jurnalistlarga murojaat qilgan Tramp: “Biz Ispaniya bilan barcha savdoni to‘xtatamiz. Biz Ispaniya bilan hech qanday aloqada bo‘lishni istamaymiz”, — dedi.
Diplomatik keskinlik nimadan boshlandi?
Bu bayonot Ispaniya tashqi ishlar vaziri Xose Manuel Albaresning so‘zlaridan keyin yangradi. U mamlakati BMT nizomi bilan qamrab olinmagan har qanday zarbalar uchun janubiy Ispaniyadagi qo‘shma harbiy bazalardan foydalanishga ruxsat bermasligini bildirgan.
Albares, shuningdek, dam olish kunlari Eron hududiga uyushtirilgan hujumlarda Ispaniyadagi bazalar ishlatilmaganini ta’kidladi.
Tramp esa bunga javoban, AQSh istasa ushbu bazalardan foydalanishi mumkinligini aytib: “Xohlasak, borib foydalanamiz. Hech kim bizga foydalanma deb aytolmaydi, lekin bunga ehtiyojimiz yo‘q”, — dedi.
AQSh Ispaniya bilan savdoni alohida to‘xtata oladimi?
AQShning aynan Ispaniya bilan savdoni bir tomonlama to‘xtatishi qanchalik mumkinligi noma’lum. Chunki Ispaniya Yevropa Ittifoqi a’zosi hisoblanadi va savdo bitimlari YI tomonidan barcha 27 a’zo davlat nomidan muzokara qilinadi.
Ispaniya bosh vaziri Pedro Sanches matbuot kotibi har qanday savdo kelishuvlarini qayta ko‘rib chiqish xalqaro huquq, xususiy kompaniyalar mustaqilligi hamda Yevropa Ittifoqi va AQSh o‘rtasidagi ikki tomonlama bitimlarga rioya qilgan holda amalga oshirilishi kerakligini bildirdi.
Bu holat AQSh–YI munosabatlariga qanday ta’sir ko‘rsatishi mumkin?
Mazkur vaziyat Vashington va ayrim Yevropa ittifoqchilari o‘rtasida Yaqin Sharqdagi harbiy siyosat hamda NATO doirasidagi majburiyatlar borasidagi kelishmovchiliklar kuchayayotganini ko‘rsatadi.
Agar savdo masalasi amaliy bosqichga o‘tsa, bu Yevropa Ittifoqi darajasida kengroq muzokaralarni talab qiladi va transatlantik iqtisodiy aloqalarga ta’sir ko‘rsatishi mumkin.