So‘nggi keskinlashuv nimadan boshlandi?
Afg‘oniston va Pokiston o‘rtasidagi vaziyat Kobul tomonidan Pokiston harbiy obyektlariga qarshi javob zarbalari boshlanganini e’lon qilgach keskinlashdi. Afg‘on rasmiylari bu harakatni Pokiston harbiylari tomonidan davom etayotgan bosim va amaliyotlarga javob sifatida baholadi.
Afg‘on hukumati matbuot kotibi o‘rinbosari Hamdulloh Fitrat X ijtimoiy tarmog‘ida Durand chizig‘i bo‘ylab joylashgan Pokiston harbiy markazlari va inshootlariga qarshi “keng ko‘lamli javob hujum operatsiyalari” boshlanganini ma’lum qildi.
Zarbalar qayerlardan amalga oshirilmoqda?
Afg‘oniston Mudofaa vazirligiga ko‘ra, harbiy harakatlar Xost, Paktia va Nuriston viloyatlaridan olib borilmoqda. Ushbu hududlar uzoq yillardan beri bahsli bo‘lib kelayotgan Durand chizig‘i yaqinida joylashgan.
Fitratning alohida bayonotida aytilishicha, Durand chizig‘i bo‘ylab joylashtirilgan lazer uskunalari bilan ta’minlangan bo‘linmalar ham tungi sharoitdan foydalangan holda operatsiyalarni boshlagan.
Pokiston bunga qanday javob berdi?
Islomobod Kobul tomonidan harbiy amaliyotlar boshlanganini tasdiqlab, ularni “asossiz harakat” deb atadi. Pokiston tomoni o‘z kuchlari tomonidan “zudlik bilan va samarali” javob qaytarilganini bildirdi.
To‘qnashuvlar Chitral, Xayber, Mohmand, Kurram va Bajaur hududlarida davom etayotgani xabar qilindi. Pokiston Axborot vazirligi dastlabki ma’lumotlarga tayanib, afg‘on tomonida katta yo‘qotishlar bo‘lgani, bir nechta postlar va harbiy texnika yo‘q qilingani haqida bayonot berdi.
Afg‘on rasmiylari esa, o‘z navbatida, Pokiston tomonida ham talafotlar borligini da’vo qilmoqda. Hozircha ikki tomon ma’lumotlari mustaqil manbalar tomonidan tasdiqlanmagan.
Hozirgi qarama-qarshilikka nima sabab bo‘ldi?
So‘nggi voqealar o‘tgan hafta Pokiston Afg‘oniston hududiga havo zarbalari berganini va 70 nafar “terrorchi” yo‘q qilinganini e’lon qilganidan keyin yuz berdi.
Afg‘on rasmiylari esa zarbalar oqibatida tinch aholi vakillari halok bo‘lganini ta’kidlab, javob qaytarishga va’da bergan edi.
Payshanba kuni Pokiston Tashqi ishlar vazirligi vakili Tohir Andrabi yakshanba kungi zarbalarda tinch aholi o‘ldirilganini rad etdi. Uning aytishicha, hujumlar faqat jangarilar yashiringan joylarga qaratilgan va tinch aholiga zarar yetmasligi uchun maksimal ehtiyot choralar ko‘rilgan.
Diplomatik harakatlar mavjudmi?
Qatar keskinlikni yumshatishda vositachilik qilishi mumkinligi haqidagi savolga javoban Andrabi Pokiston Bosh vaziri Shahboz Sharifning Doha shahriga yaqinda amalga oshirgan tashrifi chog‘ida mintaqaviy masalalar muhokama qilinganini bildirdi. U Afg‘oniston masalasi ham ko‘rib chiqilgan bo‘lishi mumkinligini aytdi, biroq batafsil ma’lumot bermadi.
Kengroq xavfsizlik manzarasi qanday?
So‘nggi oylar davomida Pokistonda terrorchilik hujumlari soni oshgan. Rasmiylar buni asosan Pokiston Tolibon harakati (TTP) va taqiqlangan Baloch separatistik guruhlar faoliyati bilan bog‘lamoqda.
Islomobod Pokiston Toliboni Afg‘oniston hududidan turib harakat qilayotganini da’vo qiladi. Kobuldagi Tolibon boshchiligidagi hukumat esa bu ayblovlarni bir necha bor rad etgan.
Durand chizig‘i bo‘ylab davom etayotgan janglar ikki davlat o‘rtasidagi xavfsizlik vaziyati qanchalik nozik ekanini va mojaroning yanada kengayish xavfi mavjudligini ko‘rsatmoqda.