O‘zbekiston gaz savdosida qanday o‘zgarish yuz berdi?
Milliy statistika qo‘mitasining so‘nggi ma’lumotlariga ko‘ra, 2026-yilning yanvar-fevral oylarida O‘zbekistonning energetika savdosi keskin o‘zgarishga uchradi. Mamlakat xorijiy gazga qaramligini sezilarli darajada oshirdi, ayni paytda eksport, ayniqsa Xitoyga yetkazib berish deyarli tarixiy minimum darajaga tushdi.
Qancha gaz import qilindi va qayerdan?
2026-yilning dastlabki ikki oyida O‘zbekiston Turkmaniston va Rossiyadan umumiy qiymati 202,2 million dollarlik tabiiy gaz import qildi. Bu ko‘rsatkich o‘tgan yilning shu davriga nisbatan 4,1 barobar ko‘pdir. Importning asosiy qismi yanvar oyiga to‘g‘ri kelib, 167,6 million dollarni tashkil etdi va bu yilma-yil 6,9 barobar o‘sishni anglatadi. Fevral oyida esa import hajmi 34,6 million dollargacha kamaydi.
Xitoyga gaz eksporti bilan nima yuz berdi?
Import oshgan bir vaqtda, Xitoyga gaz eksporti keskin pasaydi. Milliy statistikaga ko‘ra, eksport hajmi qariyb 6 barobar kamayib, atigi 7,1 million dollarni tashkil etdi. Hisobotda aytilishicha, yanvar oyida gaz yetkazib berish to‘liq to‘xtatilgan, fevralda esa cheklangan hajmda qayta tiklangan.
Nega O‘zbekiston va Xitoy ma’lumotlari o‘rtasida farq bor?
O‘zbekiston va Xitoy bojxona ma’lumotlari o‘rtasida sezilarli tafovut mavjud. Xitoyning Bosh bojxona boshqarmasi ma’lumotlariga ko‘ra, ushbu davrda O‘zbekistondan import qilingan gaz hajmi 1 million dollardan biroz oshadi, bu esa O‘zbekiston bildirgan ko‘rsatkichdan qariyb 6 million dollarga kam. Bu holat ikki davlatda savdo hajmlarini hisoblash usullaridagi farqlarni ko‘rsatadi.
Fevral oyida Xitoyga gaz yetkazib berildimi?
Xitoy bojxona ma’lumotlariga ko‘ra, fevral oyida O‘zbekistondan gaz yetkazib berish umuman amalga oshirilmagan. 2025-yilning shu davri bilan solishtirganda, eksport hajmi deyarli butunlay yo‘qolgan bo‘lib, 45 barobarga kamaygan.
Mintaqaviy taqqoslashda O‘zbekiston qayerda turibdi?
Mintaqada gaz yetkazib beruvchilar orasida O‘zbekiston eng past o‘rinni egalladi. Rossiya Xitoyga 1,61 milliard dollarlik gaz eksport qilib, yetakchilik qilmoqda. Undan keyin Turkmaniston 1,29 milliard dollar bilan ikkinchi o‘rinda. Shuningdek, Myanma 267,5 million dollar, Qozog‘iston esa 86,2 million dollar bilan ishtirok etmoqda. Xitoy ma’lumotlariga ko‘ra, O‘zbekistonning hissasi atigi 1,08 million dollarni tashkil etdi.