AQShning sobiq prezidenti Donald Tramp juma kuni Grenlandiya ustidan AQSh nazoratini qo‘llab-quvvatlamagan davlatlarga nisbatan savdo tariflari joriy etilishi mumkinligini bildirib, ushbu masala bo‘yicha keskin diplomatik bahslarni yanada kuchaytirdi.
Ushbu bayonot AQSh Kongressi delegatsiyasining Kopengagenda Daniya va Grenlandiya parlamenti vakillari bilan uchrashuvlari davom etayotgan bir paytda yangradi. Mazkur uchrashuvlar keskinlashib borayotgan vaziyatni yumshatishga qaratilgan edi.
“Agar mamlakatlar Grenlandiya masalasida bizni qo‘llab-quvvatlamasa, ularga tariflar joriy qilishim mumkin”, — dedi Tramp. U qaysi davlatlar va qaysi mahsulotlar haqida gap ketayotganiga aniqlik kiritmadi, biroq Grenlandiya AQSh milliy xavfsizligi uchun muhim ekanini ta’kidladi.
So‘nggi oylarda Tramp bir necha bor Grenlandiya AQSh nazoratiga o‘tishi kerakligini ilgari surib kelmoqda. Daniyaga qarashli, biroq yarim avtonom hudud hisoblangan Grenlandiya masalasida u avvalroq AQSh uchun bundan kamroq natija “qabul qilib bo‘lmas holat” ekanini aytgandi.
Savdo tariflaridan bosim vositasi sifatida foydalanish haqidagi fikr Tramp pozitsiyasida yangi bosqich hisoblanadi. Avvalroq u Grenlandiyani qo‘lga kiritish g‘oyasini bildirgan bo‘lsa-da, bu borada iqtisodiy choralarni ochiq tilga olmagan edi.
Shu hafta boshida Daniya va Grenlandiya tashqi ishlar vazirlari Vashingtonda AQSh vitse-prezidenti JD Vens hamda davlat kotibi Marko Rubio bilan uchrashuv o‘tkazdi. Muzokaralar asosiy kelishmovchiliklarni bartaraf eta olmadi, biroq tomonlar ishchi guruh tuzishga kelishib oldi.
Shunga qaramay, ishchi guruhning vazifalari borasida Daniya hukumati va Oq uy tomonidan berilgan bayonotlar bir-biridan keskin farq qildi. Bu esa tomonlar o‘rtasidagi qarama-qarshiliklar saqlanib qolayotganini ko‘rsatdi.
Grenlandiya Daniya tarkibidagi yarim avtonom hudud bo‘lib qolmoqda va u AQSh tarkibiga qo‘shilish g‘oyasini qat’iyan rad etib kelmoqda. Daniya rasmiylari esa orol sotilmasligini va uning kelajagi faqat Grenlandiya aholisi tomonidan hal etilishini yana bir bor ta’kidladi.